Het korte antwoord: shock is geen aantal zakken. Het is een chloorniveau. Voor een gestabiliseerd buitenzwembad is het shockniveau vrij chloor (FC) gelijk aan 40% van je cyanuurzuur (CYA).
Voorbeeld: met CYA 40 en FC 2 moet je de FC verhogen tot 16 ppm. Voor 15.000 gallon is dat ongeveer 269 fl oz (2,1 gal) vloeibare chloor 10%. Daarna houd je dat niveau vast totdat het zwembad drie tests doorstaat.
Vul hieronder je getallen in voor de dosis met jouw product.
Waarom “één zak per 10.000 gallon” niet werkt
Een standaardzak van 1 lb calciumhypochloriet 65% voegt ongeveer 7,8 ppm chloor toe aan 10.000 gallon. Dat ligt dicht bij het shockniveau van 10 ppm van een ongestabiliseerd zwembad. In een buitenzwembad met 50 ppm CYA is het shockniveau echter 20 ppm. Met één zak kom je nog niet halverwege, het chloor is ’s nachts verbruikt en twee dagen later zijn de algen terug.
De oplossing is doseren tot het niveau dat je CYA vraagt, en het daar houden.
Het shockniveau voor je CYA
| CYA (ppm) | Shock-FC (SLAM) |
|---|---|
| 0 | 10 |
| 30 | 12 |
| 40 | 16 |
| 50 | 20 |
| 60 | 24 |
| 70 | 28 |
| 80 | 32 |
Boven ongeveer 80–90 CYA wordt het halen en vasthouden van het shockniveau duur en traag. Meestal is het beter om eerst de CYA te verlagen door gedeeltelijk af te tappen en bij te vullen. Zie cyanuurzuur te hoog.
Weet je je CYA niet? Test die eerst. Alles hangt ervan af.
Hoeveel product per ppm
Om de FC met 1 ppm te verhogen in 10.000 gallon:
| Product | Hoeveelheid | Bijwerking per 1 ppm FC |
|---|---|---|
| Vloeibare chloor 12,5% | 10,2 fl oz | niets noemenswaardigs |
| Vloeibare chloor 10% | 12,8 fl oz | niets noemenswaardigs |
| Huishoudbleekwater 6% (zonder geurstoffen) | 20,6 fl oz | niets noemenswaardigs |
| Calciumhypochloriet 65% | 2,05 oz (58 g) | +0,7 ppm calciumhardheid |
| Calciumhypochloriet 73% | 1,83 oz (52 g) | +0,7 ppm calciumhardheid |
| Dichloor 56% | 2,38 oz (68 g) | +0,9 ppm CYA |
| Trichloor 90% | 1,48 oz (42 g) | +0,6 ppm CYA, verlaagt de pH |
Om je dosis te vinden, vermenigvuldig je met het aantal ppm dat je nodig hebt en met (jouw gallons ÷ 10.000). Metrisch geldt: 1 ppm in 10.000 liter = 10 g beschikbaar chloor, dat is 100 mL vloeibare chloor 10%. Bleekwater uit de winkel in Nederland en België is vaak zwakker: gebruik de calculator met het percentage op jouw etiket.
Wat je gebruikt voor een shockbehandeling:
- Vloeibare chloor is de beste keuze voor een SLAM van meerdere dagen, omdat het niets toevoegt waar je later spijt van krijgt.
- Calciumhypochloriet is prima als je calciumhardheid laag is. Een SLAM kan in totaal 50–100 ppm FC of meer kosten, wat 35–70 ppm calcium of meer zou toevoegen.
- Vermijd dichloor en trichloor voor alles behalve een eenmalige aanvulling. Een SLAM met dichloor kan tientallen ppm CYA toevoegen, wat je shockniveau nog verder verhoogt: het probleem voedt zichzelf.
- Chloorvrije shock (MPS) oxideert, maar doodt geen algen. Het is prima voor een snelle opfrisser na een feest in een schoon zwembad. Groen water los je er niet mee op.
Zo doe je een SLAM (Shock Level And Maintain)
Het idee achter een SLAM is niet om het shockniveau één keer te halen, maar om het vast te houden totdat het probleem weg is.
- Test CYA, FC en pH. Breng de pH eerst naar ongeveer 7,2–7,4 als die hoog is; dan is hij makkelijker te beheersen tijdens een SLAM.
- Verhoog de FC tot het shockniveau voor je CYA, met de calculator.
- Borstel het hele zwembad, laat het filter 24/7 draaien en maak het schoon of spoel het terug zodra de druk stijgt.
- Test de FC meerdere keren per dag, ook laat op de avond, en vul elke keer weer aan tot het shockniveau. Een groen zwembad kan de eerste dagen veel chloor verbruiken. Dat is te verwachten.
- Ga door totdat aan alle drie de voorwaarden is voldaan:
- Het gebonden chloor (CC) is 0,5 ppm of minder.
- Het zwembad doorstaat een nachtelijke chloorverliestest (OCLT): het verliest van zonsondergang tot zonsopgang 1 ppm FC of minder.
- Het water is helder, en de bodemafvoer is zichtbaar.
- Stop dan met toevoegen en laat de FC terugzakken naar je normale streefwaarde. Ga zwemmen als het vrije chloor weer binnen je normale bereik ligt en op of onder het niveau waarop je volgens het etiket van je chloor weer mag zwemmen (op veel etiketten 4 ppm). Zwem nooit tijdens een SLAM of als het vrije chloor boven 10 ppm ligt. Het etiket van je product gaat altijd voor.
Afhankelijk van hoe erg het was, kan een SLAM een weekend of twee weken duren. Te vroeg stoppen is de meest voorkomende reden dat het mislukt.
Wanneer geef je een shockbehandeling?
- Het water is groen, troebel of slijmerig (algen). Zie groen zwembad oplossen.
- Het nachtelijke FC-verlies is meer dan 1 ppm. Dat zijn onzichtbare beginnende algen.
- Het gebonden chloor blijft boven 0,5 ppm ondanks goede FC-waarden.
- Bij het openen van het zwembad na de winter.
- Na iets onaangenaams (een poepongelukje, een dood dier) volg je de richtlijnen van de volksgezondheid voor verhoogde chloorniveaus.
Je hoeft niet wekelijks een shockbehandeling te geven “voor de zekerheid”. Als je de FC elke dag boven het minimum voor je CYA houdt, is een routinematige shockbehandeling meestal niet nodig.
Veelgemaakte fouten
- Een shockbehandeling om 12 uur ’s middags. Voeg chloor toe bij zonsondergang, zodat de zon het niet afbreekt voordat het werkt.
- Een shockbehandeling zonder je CYA te kennen. Dan weet je de streefwaarde niet.
- Herhaaldelijk gestabiliseerde shock gebruiken. De CYA stijgt, dus je shockniveau stijgt mee.
- Algicide toevoegen in plaats van chloor. Algicide kan helpen algen te voorkomen; het vervangt het halen van het shockniveau niet.
- De pH testen bij een chloorgehalte op shockniveau. Een hoge FC verstoort pH-metingen met fenolrood.
SLAM met Pool Calc
Start een SLAM in Pool Calc en de app:
- stelt de streefwaarde in op 40% van je laatste CYA;
- berekent elke aanvullende dosis voor het product dat je hebt;
- herinnert je eraan opnieuw te testen;
- houdt de drie voorwaarden bij (CC, nachtelijk verlies en helderheid) en vertelt je wanneer je klaar bent.
Eén zwembad? Alle functies, gratis. Geen account, geen advertenties, en back-up via iCloud zit erbij.
Veiligheid
- Houd chemicaliën buiten bereik van kinderen en huisdieren, en houd hen uit het water totdat de waarden weer binnen bereik zijn.
- Meng nooit chemicaliën. Voeg nooit zuur en chloor samen toe: als ze mengen, komt giftig chloorgas vrij.
- Voeg chemicaliën toe aan water, nooit water aan chemicaliën.
- Bewaar chemicaliën goed gesloten, koel en droog, gescheiden van elkaar.
- Lees en volg het etiket van het product. Dat gaat altijd voor.